Chương 2: Chiếc Máy Số Bảy

Sáng hôm sau, Vân Chi mang chiếc túi vải sờn quai đến xưởng may tập thể Đông Thành. Trên cổng sắt treo bảng tuyển người làm thử theo sản phẩm, nhưng cô biết ở đời trước, suất ấy đã được dành cho cháu gái một cán bộ.

Lần này cô không đến xin người ta thương hại. Trong túi có ba chiếc cổ áo tự cắt từ vải cũ, khâu tay ngay ngắn từ đêm qua. Việc đầu tiên của người muốn sống bằng nghề là chứng minh mình làm được nghề.

“Cô tìm ai?” Người gác cổng ngăn xe đạp sang bên.

“Chủ nhiệm Hứa Ngọc Lan. Cháu đến thử tay nghề.”

“Đã có giấy giới thiệu chưa?”

“Chưa. Nhưng bảng ngoài cổng ghi thử may theo sản phẩm, không ghi phải có người quen.”

Bác gác cổng ngắm cô một lúc rồi chỉ về cuối dãy nhà. “Miệng lưỡi thế này, gặp chủ nhiệm Hứa thì nhớ nói ít thôi.”

Trong xưởng, tiếng máy may đạp chân vang dồn như một trận mưa trên mái tôn. Những nữ công nhân đeo thước dây quanh cổ, chuyền các thân áo qua từng bàn. Chủ nhiệm Hứa là người phụ nữ gần bốn mươi tuổi, mái tóc cắt ngắn và một chiếc bút chì luôn giắt trên tai.

Bà xem mẫu cổ áo, không khen.

“Khâu tay đẹp. Nhưng chúng tôi cần người chạy máy, không cần người ngồi làm đồ cưới.”

“Cháu biết chạy máy.”

“Máy số bảy. May thử một đường sườn dài hai gang. Không làm được thì về.”

Cỗ máy đặt cuối dãy im lìm, bên dưới chân bàn có tờ giấy ghi HỎNG, CHỜ SỬA. Một công nhân ngồi cạnh hất cằm.

“Chị ấy thử em đấy. Cái máy đó mấy hôm nay cứ đứt chỉ.”

Vân Chi kiểm tra suốt chỉ, chân vịt rồi đạp thử. Kim xuống hai mũi, chỉ dưới lập tức rối thành cục. Cô tháo suốt, tìm thấy vết xước trên mép ổ chao. Có thể đánh nhẵn lại, nhưng không có dụng cụ, cố may chỉ khiến vải hỏng thêm.

“Chủ nhiệm Hứa, cháu cần thợ sửa trước khi thử.”

“Thợ sửa cũng cần tiền.”

“Vậy cho cháu dùng máy khác để kiểm tra tay nghề. Máy số bảy muốn chạy ổn phải xử lý ổ chao.”

Một giọng đàn ông từ cửa sau vọng tới.

“Người nào bảo ổ chao có vấn đề?”

Anh ta mặc áo lao động xanh sẫm, cổ tay xắn đến khuỷu, trên vai là túi đồ nghề đầy những chiếc cờ lê lách cách. Khuôn mặt gầy sáng, sống mũi thẳng, ngón tay còn dính dầu máy. Đó là Trình Hoài Sơn, người thợ cơ khí ở đầu khu tập thể mà ngày trước cô chỉ biết qua vài lời bàn tán.

“Cô ấy.” Người công nhân chỉ Vân Chi. “Vừa đến đã muốn chỉ việc cho thợ.”

Hoài Sơn đặt túi xuống, không tỏ vẻ khó chịu.

“Cô nghe tiếng nào?”

“Lúc kim lên, có tiếng cạ khô. Chỉ dưới rối, không phải chỉ trên quá căng.”

“Thử lần nữa, không cần vải.”

Vân Chi đạp nhẹ bàn đạp. Tiếng cạ thoáng qua.

Anh đưa tay ra. “Có thể mượn cô cái kẹp tóc không?”

“Anh sửa máy bằng kẹp tóc?”

“Không. Tôi gạt tóc cô ra khỏi bánh đà. Muốn giữ cả tóc lẫn máy thì nên buộc gọn hơn.”

Mấy chị công nhân bật cười. Vân Chi tháo chiếc kẹp nhựa đưa anh, hơi xấu hổ vì bị bắt lỗi sau một màn thể hiện kinh nghiệm.

Hoài Sơn dùng dụng cụ riêng chỉnh lại ổ chao, đánh nhẵn vết xước rồi thử mấy đường trên mảnh vải vụn. Đường kim chạy thẳng. Khi Vân Chi ngồi vào, cô giữ tốc độ đều, luồn tay dẫn vải mà không kéo lệch. Hai gang vải được may xong chưa đầy một phút.

Chủ nhiệm Hứa kiểm tra cả mặt trái. Lần này bà ngẩng lên.

“Cô học ở đâu?”

“Tự học, rồi sửa đồ cho hàng xóm.”

“Bảy ngày thử việc. May đủ hai mươi bốn áo sơ mi đúng hạn, tôi tính công như người mới. Thiếu một cái cũng không nhận.”

Vân Chi gật đầu. Ra đến cửa, cô nghe Hoài Sơn đang thu đồ nghề phía sau.

“Chiếc kẹp tóc của tôi.”

Anh đặt nó lên lòng bàn tay cô. “Lần sau đến gần bánh đà thì nhớ cột tóc. Máy không biết nhường người đẹp.”

“Anh có câu nào dễ nghe hơn không?”

“Có. Máy số bảy vừa được sửa. Nếu cô làm hỏng nó, tôi vẫn tính phí như thường.”

Vân Chi còn đang định phản công thì tiếng guốc của chủ nhiệm Hứa vang đến. Bà cầm một tờ giấy mới nhận từ kho.

“Chết rồi. Lô vải dành cho hai mươi bốn áo ấy vừa bị giữ lại. Không có vải, tôi cũng không giữ được suất thử việc cho cô.”